UZAY İLE İLGİLİ KURAN AYETLERİ-VERSES OF QURAN ABOUT THE SPACE -HAZIRLIKAŞAMASINDA



Devamını Oku

İnsan öyle bir bîçare mahluktur ki!





insan öyle bir bîçare mahluktur ki; sermayesi yalnız ihtiyardan bir şa’re (saç) gibi cüz’î bir cüz’-i ihtiyarî ve iktidardan zaîf bir kesb (Çalışmak, emek sarf etmek) ve hayattan çabuk söner bir şu’le ve ömürden çabuk geçer bir müddetçik ve mevcudiyetten çabuk çürür küçük bir cisimdir. Fakat o insan, infial ve kabul ve dua ve sual cihetinde, şu dünya hanında aziz bir yolcudur. 
Devamını Oku

BRONŞİAL ARTER EMBOLİZASYONU-Hazırlık Aşamasında




Karim Valji Vascular and Interventional
Radiology kitabından molifiye edilmiştir

BRONŞİAL ARTER EMBOLİZASYONU:

HEMOPTİZİ NEDENLERİ
-Infectious
-Bronchiectasis
-(Necrotizing) pneumonia
-Chronic bronchitis
-Lung abscess
-Aspergillosis/mycetoma
-Tuberculosis
-Nontuberculous mycobacterial infection
-Cystic fibrosis
-Neoplasm
-Carcinoma
--Bronchial adenoma
--Bronchial carcinoid
--Metastatic disease
-Endometriosis
-Cardiovascular
--Severe left ventricular heart failure
--Mitral stenosis
--Pulmonary embolism or infarction
--Aortic aneurysm
--Pulmonary aneurysm
--Bronchovascular fistula
--AV-malformation
-Iatrogenic lesions (e.g. Swann-Ganz)
-Vasculitic
--Wegener’s granulomatosis
--Systemic lupus erythematosus
--Goodpasture’s syndrome
-Diğer nedenler
--Idiopathic pulmonary hemosiderosis
--Aspirated foreign body
--Pulmonary trauma or contusion
--Post-biopsy (transthoracic/transbronchial)
--Use of anticoagulants/fibrinolytics




TEŞHİS

Fiberoptik Bronkoskopi:
  • Bronkoskopi genellikle hemoptizi hastalarda tanı ve tedavisinde tercih edilen yöntemi olarak kabul edilir
  • Merkezi bronşiyal lezyonları karsinom gibi teşhis edebilmektedir.

PA AC GRAFİSİ:
  • Tanı değeri az.
  • 17%–81% hemoptysili hastada radiographic bulgular normal, ya da kanamayı localize etmede sınırdlıdır.
CT:
  • Hemoptizisi olan hastalarda ilk tercih edilen yöntemdir.
  • BT hava yolunu ve vasküler patoloji (örneğin, bronşektazi, bronkojenikkanseri,aort anevrizmal hastalığını) gösterme imkanı sunar.
  • Fiberoptik bronkoskopi ile tanı alamayan hastarın yarısında BT teşhis sağlayabilir


Bronşial Arter Anatomi:
Hemen hemen tüm bronşiyal arter torasik aorta kaynaklıdır.
T4 ve T7 düzeyi arasında ,% 90 T5 üst sınırı ile T6 alt sınırı arasından kaynak alır.
Sağ tarafı sulayan bronşial arterler genellikle 2 tanedir.
Descending aortadan common
intercostobrachial trunk olarak orjin alır. aortanın posteriolateral yüzünden çıkar. Sağ intercostobrachial artery
sıklıkla başlangıçta vertical ya da oblique olarak yukarıya doğru seyir gösterir. CT de retroesophageal space de identifiye edilebilir.

Soldaki bronchial artery aorta nın anterolateral surfacesinden ayrılır.

Common sağ ve sol bronşial arter trunk aortanın anterior yüzeyinden çıkar.

Bronşial arter varyasyonları :
• Type I: 40% hastada; Solda iki bronchial arteri olup sağda tek intercostobronchial trunk vardır.
• Type II: 20% hastada:Solda tek bronchial artery ve sağda tek
intercostobronchial artery bulunur.
• Type III: 20% hastada: solda iki bronchial arter ve sağda bir bronchial artery ve bir intercostobronchial
artery bulunur.
• Type IV: 10% hastada solda bir bronchial artery ve sağda
bir bronchial artery ve bir intercostobronchial
artery bulunur.

Sağ bronşiyal arter üçüncü interkostal
arterden veya aortadan ayrılan birinci interkostal
arterden, sol bronşiyal arterler ise torasik aortanın anterolateral duvarından, sıklıkla beşinci veya altıncı torasik vertebralar düzeyinden orjin almakla beraber iki arter
sistemi de doğrudan aortadan veya subklaviyan,
innominat, internal mammariyan veya koroner arterler gibi ekstraaortik damarlardan kaynaklanabilirler.
  • Bronşial arter: 4F glide sim1 : 3/3/300: Genellikle sol bronşun gövde düzeyinde anteriyor ve lateralde aranır.
  • ****4f glide cobra kateter ile pratik olarak sol ana bronşun gövdesi düzeyinde, kranialinde,kaudalinde aortun anterior duvarında (ortak bronşial arter), sağ ve sol anteriolateral ve lateral duvarında aranır.
  • ***Cobra kateter bronşial atrerleri iyi bulur sim 1 kateter iyi oturur.


Bronchial Artery Embolization Tekniği:

Solunum yolu kaynaklı patolojiler nedeniyle 24
saatte 300-600 ml arasında kanın ekspektore edilmesi masif hemoptizi olarak tanımlanmaktadır.

DSA işlemi:
Seldinger tekniği kullanılarak, sağ
femoral artere tek duvar iğne ile girilir. Ardından
0.35-inç “J” teli iğne içerisinden ilerletilir. Sağ femoral artere 4 F intraducer yerleştirildikten sonra;
flush catheter (pigtail) upper
descending thoracic aortaya yerleştirilir. Diagnostic angiography AP projeksiyonda alınır.
Flush aortogram pathologic
bronchial arterleri göstermede önemlidir. İnjection rate 25 ml/s den az olmamalıdır (25 ml /sn hızla -35 ml kontrast miktarı – 500 basınçla aort run ı pigtail cateter ile alınır.) ve en az 2 sn sürmelidir. Flush catheter
selective diagnostic catheter ile exchange edilmeli ve en az uzunluğu
100 cm, lümeni 0.038” inch olmalı ve side hol u bulunmamalıdır. Glide 4f vertebral kateter içersinde hidrofilik açılı tel ile beraber asendan aortaya kadar gelinir. Bilateral subklavyan arterler kateterize edilerek uzatma ve anjio pompa enjektörü yardımıyla AP, 6 sn/8ml /350 basınçla görüntüler alınır.

Süper selektif olarak bronşial arterler kateterize edilip run lar alınır. Bu amaçla glide 4F sim 1 (sidewinder) kateter kullanılır.
En sık kulllanılan selective catheterler
cobra-curved ya da Simmons-type catheterdir.
Bronchial arterler yukarıya doğru yönenimli olup akut açılı olarak aortadan çıkabilir.
Selective angiography sırasında el ile injeksiyon yapılmalıdır.
(frame rate 3ml/s/3ml kontrast/300 basınç). Super-selective catheterizasyonda 4-F Glide catheter kullanılmalıdır ki spasm ya da dissection gelişmesin. Alternetif olarak microcatheter kullanılabilir (co-axial system).
Embolizasyon öncesi kateterin stabil kalması ve aortaya reflü olmaması elle verilen kontrast madde ile test edilmelidir.

Embolic agent seçimi:

*Non-absorbable partikülller olmalıdır.Bu partikülller 3 'lü musluk vasıtası ile 20 'lik enjektörler ile ve kontrast madde ile karıştırdıktan sonra 2 cc 'lik enjektörler ile 4-F diagnostic catheter ya da microcatheter lere bağlı olarak skopi altında reflü olmayacak şekilde yavaş yavaş verilmelidir.

Peripheral bronchial arterlerde oklüzyon olduğunda verilen kontrast - partikül karışımı reflü olmaya başlar. Başarılı embolizasyonda patolojik damarlar görülmez.

Bu işlemler sırasında kullanılan malzemeler:
*4F İNTRODUCER
*UZATMA 1200 PSI
*ELDİVEN CERRAHİ STERİL 7.5 VE 7 NO İKİ ADET
*PVA PARTİKÜL 350 ve üzeri
*GUIDEWIRE 0,035 180 CM ANGLED
*4F GLİDE VETREBRAL KATETER
*70CC NONİYONİK KONTRAST MADDE
*Diagnostic catheters
--Flush (pigtail, universal flush)
--Selective: Cobra (C2 and C3)
--Simmons (type 1 and type 2)
--Mammary
--Multipurpose
--Bronchial
--Microcatheter
*Y-connector
*üçlü musluk
*2 cc'lik enjektör
*Embolic ajanlar:
--Microspheres (çapları 500 ve üzeri AP şant varlığında 700 ve üzeri –1000 μm arasında değişen;
*Coils ( itilebilir fibred coils)

DSA sırasında patolajik bulgular:
1.Ekstravaze olan kontrast madde materyalinin saptanması
2.Patolojik bulaş-lekeler
3 Pulmoner sirkülasyona şant
4.Non-subtracted imaglarda bronkuslarda contrast görülmesi







Gelatin sponge:
Absorbable gelatin sponge kolay ulaşılabilir ucuz maddedir. dez avantajları ise radyoopak olmayışı ve absorbable olmayışı. Tedavi edilen damarlar rekanalize olabilir ve rekürens gözlenebilir. Bu nedenle gelatin sponge ilk tercih edilecek
ajan değildir.

Polyvinyl alcohol partikülleri:
*En sık kullanılan embolik ajan ise polyvinyl alcohol partiküllerdir. Polyvinyl alcohol partiküllleri permanent embolic agent olup ilk seçiilecek ajandır.
*Patikülller 350 mikrometreden büyük olmalıdır. Embolizan ajanların bronkopulmoner şantları geçmesi akciğer parankiminde iskemi
ve nekrozla sonuçlanabilir. Bu nedenle
350 mikrondan küçük partikül kullanılmaması gerekmektedir.
***PVA’nın rekanalize olabilme, inhomojen çaplarda bulunabilme eğer mikrokateter kullanılıyorsa
kateteri tıkayabilme gibi dezavantajları
bulunmaktadır. Bu nedenle özellikle mikrokateter kullanılacak
olgularda, ajan olarak embosfer tercih
edilebilir.

Coiler:
*Stainless steel ya da platinum coils ve detachable balloons
nadiren primary embolic agent olarak bronchial
artery emblizasyonunda kullanılır.
*Primary koil endikasyonu: artery aneurysmda kullanılır.
*İkincil olarak distal vasküler yapıları yanlışlıkla yapılacak embolizasyonda korumak için kullanılır.
r
Mikrosfer: Bu ajan eğer pulmoner venlere şant yoksa 500 mikrometre ile başlanıp 700-900 mikrometreye kadar çıkılabilir

Sonuç:

Bronchial artery embolizasyonu acute hemoptysi tedavisinde hayli etkilidir. Kısa dönem
non-recurrence oranları (1 aylık takiplerde)
73% ile98% arasında değişir.Teknik başarı oranı titiz yapılan işe süper selektif kateterizasyona ve kontrol torasik aortografiye bağlıdır

Başarısız tedavi nedenleri :
  • *Stabil kateter pozisyonun olmaması
  • *Süper selektif kateterizasyon yapılamaması
  • Recurrence oranı:
  • *Uzun dönemde %52 dir.
  • *Tekrar embolizasyon tedavisi gerekebilir.
Altta yatan hastalıkta önemlidir. Kronik tüberkilosda olduğu gibi non bronşial sistemik kollleterallerin belirgin gelişmesi tedaviye yanıtım azaltılmasında önemli etkenlerdendir.

Complikasyonlar:
1-En sık komplikasyon geçici göğüs ağrısı olup olguların 24% -91% 'ında bildirilmiştir.
2-Plevral ağrı:Özellikle büyük partikülllere ve non selektif embolizasyona bağlı gelşir.
3-Dysphagia: esophageal brancların embolizasyonu sonucu olluşur. spontan olarak düzelir
4- Bronchial arterin subintimal dissection ya da perforationu:
bu komplikasyondan kaçınmak için glidewire-
type kateter kulllnılmalıdır.
5-En kötü komplikasyon spinal kort iskemisi olup olguların 1.4%–6.5%de bildirilmiştir.
Tüm bu komplikasyon oranlarını azaltmak için süper selektif embolizasyon yapılmalıdır. embolizasyon öncesi ve sonrası kontrol anjiogramlar yapılmalıdır.
6-Nadir komplikasyonlar: Aortic and bronchial necros,bronchial stenosis, unilateral diaphragmatic ,paralysis,pulmonary infarction,left main bronchial-esophageal fistul, non-target embolization (colon, coronary
and cerebral circulation)






KAYNAKLAR:
1. Vascular embolotherapy. j.Golzarian.A Comprehensive Approach Volume 1.General Principles, Chest, Abdomen,and Great Vessels .
2. Remy J, Arnaud A, Fardou H, Giraud R, Voisin C (1977)Treatment of hemoptysis by embolization of bronchial arteries. Radiology 122:33–37.
3. Haponik EF, Fein A, Chin R (2000) Managing life-threatening hemoptysis: has anything really changed? Chest 118:1431–1435
4. Johnson JL (2002) Manifestations of hemoptysis. How to manage minor, moderate, and massive bleeding. Postgrad Med 112:101–109, 113
5. Jougon J, Ballester M, Delcambre F, Mac BT, Valat P, Gomez F et al. (2002) Massive hemoptysis: what place for medical and surgical treatment. Eur J Cardiothorac Surg 22:345–351
Devamını Oku

GENEL EMBOLİZASYON KURALLARI






GENEL EMBOLİZASYON KURALLLARI:

-***Embolizasyon sırasında tek son uçlu (endhole- only catheter ) kateter kulllanır .Çünkü hedeflenmeyen yerler istenmeden embolize edilebilir.
-***Açılı kateterden kaçınılmalıdr. Çünkü hedef damar yırtılabilir. Basınçla geri reflü olabilir.
-***Mikro kateter kullanılmalıdır.
-**-**** Mikrokateterin flow rate oranı 3ml /saniyedir.
***Her ne olursa olsun embolizasyon öncesi kateterin stabil olduğundan emin olunmalıdır.

###-Exchange wires:###

1- Bazı otörler selektif kateterizasyon için kullanılıyorlar.
2-Ucunda 6 cm atravmatik floppy kısmı ile birlikte şaftı stif olan itilebilir özellikteki teldir.


###SUPPORT WİRES###

- Kateteri desteklemek için kullanılır ancak lezyon geçmek için kullanılmaz.


***Coil opaktır, gelfoam PVA, mikrosfer non opak olup güvenli embolizasyon için kontrastla karıştırılabilir ya da kontrastla test bolus yapılabilir.

-***Akımın korunması isteniyorsa stent graft önerilir. Son zamanlarda stent graft oldukça büyük damarlarda sınırlıdır. (kesinlikle 4 mm büyük ve bir yada iki hafif açılı yerleri dönmede) .
-Alternatif yaklaşım psoudoanevrizmada coill ya da onyx kullanılır.


###Coill ###

**Helikal koil: Non anavrizmasl uzun damarlar için tasarlanmıştı.
***Spiral koil: Konik damarlarda
***Complex şekilli koil :Kompleks anevrizmal damarlarda örneğin berry anevrizması gibi.
***Düz koil : Küçük damarlarda örn. kolonik mesenterik damarlarda kullanılır.
***Standar koil çapı: 0.035-0.038 inch,
***Mikrokoil: o.o14-0.018 icnh
***Koilin üç numarası vardır . A 35-4-8: 0.035 iç lümen kateterden geçer -4 cm uzunluğundadır-8 milimetre çapındadır.


###İlgili Komplikasyonlarda Stratejilier###

-Selektif katetere pozisyon vermede zorlanıyorsak;
*Guiding kateter kullan .
-Yanliş yerleştirilmiş koil nedenleri; Büyük çaplı koil olması ya da ansitabil kateter pozisyonudur.
-Yeleştirme sırasında kateter geri gelirse nazikçe ileri itilmelidir. Gerekirse kateri sabit tutmak için 2. bir operatör kullanılmalıdır.
-Koil kateteri tıkarsa:
--Yanlış kateter seçilmiştir.
--İlk iş floroskopik olarak obstrüksiyon sahası belirlenmelidir. Sonra salin ile injeksiyon yapılmalıdır .
--Dağıtım kateterinde king varsa hafifçe ileri zorlanmalıdır.
--Kateter içinde koil kaldı ve hareket emiyorsa kateter çıkarılmalı ve yeni kateter kullanılmalıdır.

Özet:
1.Plan plan plan
2.Anatomi ve patoloji bilinmelidir
3.Embolizasyon sahasını seçilmelidir.
4. Kateter pozisyonunun stabil olduğundan emin olunmalıdır.
5. Uygun koil ve uygun dağıtım kateteri seçilmelidir.
6.Tamamlayıcı anjio yapılmalıdır.




###Kalıcı particulate ajanlar###

## PVA :(Poloyvinyl alcohol partivles )
-Kalıcı embolik ajandır.
-Küçük fragmente pva non target embolizasyon da kullanılır.
-PVA microsphers çapı 100-300, 500 -700, 700-900-1200 mikrometredir.

##Tris acryl microspheres iregüler PVA dan daha distal embolizasyon sağlar.

- 325 mikrometreden büyük olan partiküller pulmoner kapiller yatağı stoplamak embolize etmek için kullanılır. Özellikle bu boyutta PVA ve tris-acryl microsphere bronşial arter embolizasyonunda kullanılır.

##y-90 glass microspheres:
-HCC ya da vasküler KC metastazlarında ve kolorektal metastaslarda kullanılır.
-Total dos: 120-150 gy

## Embolizasyon partikülün seçimi:
-500 mikrometreden büyük: Tris-acryl: Uterin fibroid embolizasyon: anternetifler : non sferik pva 300-500,500-700 ,PVA mirosfer 700-900
-500-700 Tris-acryl microspheres: Bronşiyal arter embolizasyonu:
-100-300 ve 300- 500 ' ' : Karaciğer embolizasyonu:
***Genel kural A-V şant varlığında pulmoner embolizasyonu engellemek için büyük partikül kulanılır.
***Her iki PVA partikülleri %50 kontrast ,% 50 SF ile karıştırılarak kullanılır.



###Geçici Embolik Ajanlar###

##Geçici embolik ajanlarının kullanılımı:

1. Preoperativ embolizasyon
2.Yuksek akımlı priapizm
3.Travma
4. Üst GIS kanaması
Otolok pıhtı : renal tıravma, akut gıs kanaması.


##Gelatin sponge :
-Kontrastla karıştırılır.
-Gelatin sponge küpleri yaklaşık 1 milimetre çapındadır .
-1o mililitre şırıngaya gelatin sponge küpleri konduktan sonra 5-10 cc kontrast konan diğer 10 cc lik şırınga ile üçlü musluk sayesinde bulamaç oluncaya kadar karıştırılır. Eğer mikrokateter kulanılıyorsa 2-5 cc lık enjektörlerle dağıtım yapılır.
-Trauma
-Pre-operatif embolizasyon,
-Gastrointestinal hemorrhage,
-Postpartum hemorrhage
de kullanılır.
kısa tam hemostazisten önce non target embolizasyon ve feflüx ten kaçınmak için embolizasyonu kes.
hemostaz ve ferlü olduğunda verdiğimiz karışım geri geldiğinde gibi durumlarda embolizasyonu kers.

***Tüm geçici ajanlar radyo opak değildir. Bunlar kontrasla karıştırılarak kullanılır.

###Sıvı : Liquid Embolik Ajanlar###

1.Sclerosant ajanlar: Absolute alkol
2.Glues: N-butyl cyanoacrylate
3.Elastik polimer: onyx
4.Lipiodol


##Absolute alkol:
-Kontrastla birlikte birebir sulandırılır (apsolute alkol). Direk lezyon içine uygulanır
-Dozaj : 0.5-1 ml/kg
#Kullanıldığı alanlar:
-RCC,
-Aldesteron üreten adrenal adenom,
-Vasküler marformasyon.

##Sodium Tetradecyl Sülfat (sotradecol):(ANJİYO DNAMİK: usa): Anonic sürfactant:Deterjan
#Kullanıldığı alanlar:
-Varikoz,
-Ven telenjiektazi,
-Varikosel,
-Pelvic konjesyon sendrom,
-Periferal venöz vasküler malformasyon

- Dozaj: Tek tedavi seansında 300 mg (10 ml %3) geçmemelidir.
- Formul: 0.2 % (2 mg /ml) ve 3 % (30 mg /ml) arasında konsantrasyonları vardır.

##Onyx (Ethylen Vinyl Alcohol / Dimetil Sulfoxide: usa)
- Non trombojenik
-Non-adeziv polimer
-Formul: Onyx 18 (daha az viskoz ve daha distal embolizasyon) ve 34
#Kullanıldığı alanlar:
-Serbral avm
-Viseral ve serebral arteriyel anevrizma:

##Lipiodol
-Steril, injektable, düşük viskoziteli radyo opak tanısal ajandır.
-İçerik: 37% iodine + ethyl esters yağ asidi
-(Ethiodol: usa)
-Lanfatik enjeksiyonlar
-Hepatik arteriyel injeksiyonlar:
- Endikosyonlar.
1-Kemo embolizastonu
2-Diagnostik arteriyogram HCC için.



KAYNAKLAR:
1. Radiation Lobectomy: Preliminary Findings of Hepatic Volumetric Response to Lobar Yttrium-90 Radioembolization. Ron C. Gaba ve ark. Ann Surg Oncol (2009) 16:1587–1596
2.Transcatheter embolisation and theraphy. Caasal Ray. 2010.
3.Randomized controlled trial of transarterial lipiodol chemoembolization for unresectable hepatocellular carcinoma
Chung-Mau Lo ve ark.Hepatology. Volume 35, Issue 5, pages 1164–1171, May 2002.
4.RadCases. İnterventional Radiology.Hector Ferral. 2010.
Devamını Oku

MEZENTER ARTER KANAMASI VE MİKROKOİL EMBOLİZASYON İŞLEMİ



SAĞ FEMORAL ARTERE RETROGRAD GİRİLİR . 5F İNTRODUCER KONULDUKTAN SONRA GUİDEWİRE 0,035 AÇILI EŞLİĞİNDE SİMMONS 1 4F KATATER YARDIMI İLE;
• Gayd ve kateter gayd önde olmak üzere sim1 kateterin şeklini alabilmesi için inen aortaya kadar çıktıktan sonra gaydı biraz geri çekip kateter kendi orjinal şeklini aldıktan sonra aşağı çekip çölyak düzeye kadar geri çekildi.
• Çölyak Trunkus: 5 ml/sn hızda/15 ml kontrast ve basınç 350
• 5/15/350 SMA,
• 5/10/350 İMA
• çölyak ,SMA,İMA ve abdominal aortogramlar (15/30/500) alındı. SMA,İMA,ÇT,arteriyal ve venös fazları alındı.
• Bu hastada SMA nın dalından kaynaklanan kanaması vardı.
• Mikro kateter kendi ince teli ile yüklendikten sonra sim1 kateterin içinden gönderildi. sonra kendi gaydı önde olmak üzere embolize edeceğimiz bu hastada kanama alanına ulaşılmaya çalışıldı.
• Mikro kateter ve gaydı ile kanama bölgesine ulaşıldı. İkilik enjektörler ile mikrokateterden (2.7F) kontrast verilerek kanama bölgesine yaklaşıldı.mikrokoilin teli çıkarılıp Kanama alanında yapılan runlarda : ampüte damarlar ve vazo spazm ve kanamayı gösteren küçük stazlar vardı.
• Mikro kateterden 2ml /sn, 8ml kontrast maddeyi 200 basınçla verip run yapıp kanama alanı selektif olarak göstereridi.
• Sonra mikro kateterden yıkama yapıldı (heparinli SF) .
• Sonra düz koil ve itici telini açıldı.
• Koil, yükleme iğnesi ile mikro kateter içine yüklendi.
• İtici telin ters tarafı ile koil mikro kateter içine biraz itildikten sonra itici teli çıkarıp asıl ucu ile mikrokoil itilmeye devam edildi.
• Bu işlemden önce mikro kateterin ucu kanama bölgesine kadar da gelmişti.
• Mikro kateterin içinden kanama alanına koili itip mikro kateterden tamamen çıkmasını sağlandı .
• Kanama alanına mikro koili push(itici tel) teli ile küçük vurular yaparak kanama alanı bölgesine itildi.
• Kontrol run yapıldı (2ml/sn hızla /8ml dozla ve200 basınçla) kanamanın durduğu görüldü.
• İşlem sonlandırıldı.

işlemde kullanılan malzemeler:
1. 5F inraducer shaet
2. 4F SİM 1
3. Hidrofilik guidewire 0,035
4. 2.7 F mikrokateter ve gaydı
5. 1000 cc mediflex+1 cc 5000iü heparin
6.200 cc kontrast
7.coil pusher
8. 6mmx6cm coil
Devamını Oku

HEPATOCELLULAR CANCER KEMO (TACE:Chemoembolization)-RADYOEMBOLİZASYON






HCC de Tanı kriterleri: EASL
  • -2 cm den büyük tümörü olan siroz hastalarında ;
  • *MR ve BT de arteriyel fazda hiper vasküler karaciğer tümörü
  • *MR veya BT arteriyel hiper vasküler tümör ile birlikte alpha_fetoprotein(AFP ) > 4oo mikro gram /ml
  • *biyopsi sonucu HCC
HCC NİN ÖZELLİKLERİ:

  • *BT arteriyel fazda kontrastlanır, portal venöz fazda washout gösterir.
  • *MRG: T1A da hipointens, T2A da hiperintens , süperpara manyetik iron oxcide (SPIO) apteyk göstermeyen kitle, arterial fazda gadolinium tutar. Portal venöz fazda washout gösterir.
*Ayırıcı Tanı:
Displastik nodül : SPİO tutulumunu ara , portal fazda washout yokluğu gösterir.

-LABORATUAR :
*Renal fonksiyon testleri,sol ventrikül ejksiyon fraksiyonu
*KC fonksiyon testleri, biluribin değerleri
*Kanama parametreleri
*Hemogram

Kemoembolizasyona hazırlık olarak,bir önceki gecede ve prosedür öncesinde intravenöz sıvı ile hidrate edilmelidir. Profilaktik antibiyotikleri öneren ve önermeyen kururumlar vardır. Kortikosteroidler ve antiemetikler değişken kurumsal protokoller bağlı olarak prosedürün başlangıcında verilmektedir.
-Sedasyon genellikle midazolam veya diğer benzodiazepinler ek olarak intravenöz narkotik (fentanil ve Dilaudid) verilebilir. karaciğer neuroendocrine metastazı olan hastalar için, karsinoid sendromun yan etkileri kontrol etmek için oktreotid verilebilir.

-TACE (TRANS ARTERİYEL KEMO EMBOLİZASYON) ENDİKASYONLARI:

  • Transarteriyel kemoembolizasyon selektif olarak transarteriyel olarak çok yüksek dozda tümör yatağına kemoterapodik maddenin verilme işlemidir.
  • *TACE intermediate evredeki HCC hastalarında kullanılır.
  • Lokal-bölgesel tedaviler karaciğer rezeksiyonu için aday olmayan sınırlı hastalığı olan hastalarda hepatik malignite tedavisinde endikedir.
  • -Hipervasküler birincil ve ikincil karaciğer neoplazmları hipovasküler olan lezyonlardan kemoembolizasyon sırasında daha iyi sonuç verirler.
  • -Hasta seçimi, hepatik enfarktüs, abse veya biloma oluşumu, karaciğer yetmezliği ve kolesistit gibi tedaviye bağlı komplikasyonları azaltmak için çok önemlidir.
  • Preembolizasyon öncesi yatış yapılması ,
  • İntrahepatik hastalığın yaygınlığını değerlendirmek için ve ekstrahepatik malignite dışlamak için BT veya MR kesitsel görüntüleme yapılmış olmalıdır.
TACE (TRANS ARTERİYEL KEMO EMBOLİZASYON) KONTRENDİKASYONLARI:
  • *Child_pugh >8 veya eşit
  • *Bilüribin 50 mikromol/L
  • *Portal ven trombozu
  • *Hepotofugal akım
  • *Büyük tümör
  • *Ekstra hepatik hastalık
  • Hepatic embolization hepatic encephalopathy ya da sarılık (jaundice) varlığında kontrendikedir.
  • Arteryel embolizasyon sonrası akut karaciğer yetmezliği için yüksek risk altında olan hasta grupları:
  • (1) Geniş bir hepatik tümör replasmanı (>% 50);
  • (2) Lactic acid dehydrogenase (LDH) ın 425 IU/L üzerinde olması;
  • (3) Transaminases ile aspartate aminotransferase (AST) zın 100 IU/L üzerinde olması;
  • (4) Total bilirubin 2 mg/dl den yüksek olmasıdır.
  • Postembolization komplikasyonlar için yüksek risk altında olan hasta grubu:
  • 1.Hepatopetal kan akışı portal ven tıkanıklığı rağmen varsa, kemoembolizasyon embolik ajanları ve chemoterapötik ajanlar düşük dozlarda karaciğerin küçük bir kısmını tedavi etmek için süperselektif tekniklerini kullanarak, makul güvenlik ile yapılabilir.
  • düşük albumin seviyesi
  • bilier obstrüksiyon.

#NORMAL ANOTOMİ #

  • *Karaciğerin % 75 'i portal venden, %25'i ise hepatik arterden beslenir.
  • *HCC ' nin % 90 'ı hepatik arterden :%10' ise portal venden beslenir.
  • *Cystic arter genellikle proksimal sağ hepatik arterden orjin alır.
  • *Sağ gastrik arter hepatik arterden orjin alabilir .
#VARİANT ANOTOMİ#

  • * Replaced (% 10) ya da aksesuar (%6) sağ hapatik arter sperior mezenterik arterden köken alır.
  • *Replaced (% 12) ya da aksesuar (% 8) sol hepatik arter, sol gastrik arterden köken alır.
  • *Proper hepatik arter, süperior mezenterik arterden orjin alabilir (% 2.5).
(yandaki resim K. Helmberger · M. G. Mack M. F. Reiser (Eds.).Percutaneous Tumor Ablation in Medical Radiology.2008 adlı kitaptan modifiye edilmiştir).







#EKİPMAN#

-KATETERLER


  • *4F sidewinder ya da cobra
  • *Coxial micro kateter : gerektiğinde segmental damarların kateterizasyonu için .
  • *Sideholes kateter kullanılmayacak.
-KEMOTEROPATİK AJANLAR-

*cisplatin, doxrubicin, mitomycin C , ya da bunların kombinasyonları

-EMBOLİK AJANLAR-

*LİPİODOL:
  • *İlaç taşıyıcı ve parsiyal embolik ajandır.
  • *İnfüzyon öncesi kemoterapitik ajan ile karıştırılıp kullanlır.
-PARTİKÜLER AJANLAR-
  • *PVA
  • *gelfoam
-İLAÇ SALINIMLI VURUCULAR-(DRUG-ELUTİNG BEADS)


  • *Hem ilaç taşır hem embolik ajandır.
  • *Embolik mikrosferler kemoterapotik ajan ile yüklenmiştir (genellikle doxorubicin).
-RADYOEMBOLİZASYON : radyoaktif partikül olarak genellikle
yttrium-90


-selektif-non selektif TACE:

  • *Süperselektif / subsegmental : 5 cm den büyük lezyon ya da çapı 3 cm den fazla ve sayısı 3 ten fazla lezyon
  • *Selektif /segmental: büyük lezyon ya da 1 ya da 2 segmentte birçok lezyon .
  • *Nonselektif/lobar: multifocal dağınık lezyon
!!!!!:Uyarı!!!!

*Kateter cystic ater ve veya gastrik arterler orjininin ötesine konmalıdı ki safra kesesi ve mide embolizsasyondan korunmuş olsun.

#İŞLEM ÖNCESİ HAZIRLIK #

  • *Geniş spektromlu antibiyotik(cefuroxime ve metronidazole)
  • *opiate analjezi
  • *anti emetik

###Kemo ve radyoembolizasyonda işlem basamakları###
  • *Femoral ya da brakial arterden giriş yapılır.
  • SAĞ FEMORAL ARTERE TEK DUVER İĞNE İLE RETROGRAD GİRİLİR.
  • 5F INTRODUCER KONULUR.
  • 0,035 180 CM AÇILI KLAVUZ TEL EŞLİĞİNDE 4F SIM 1 KATETER İLE; UZATMA, ANJİO POMPA ENJEKTÖRÜNE BAĞLANARAK GÖRÜNTÜLER ALINIR.
  • *Pigtail kateter ile flaş aort runı alınır(20/25/500).
  • *Rutin çölyak ve- veya SMA anjiosu yapılır.
  • *sn de 6 ml ve toplamda 24 ml kontrast verilir.Basınç 350
  • *Standart görüntüleme 2 frame/ sn görüntülerde arteriyel faz ve 1 frame/ sn de portal faz (portal venin açık olduğu işlem öncesi teyid edilmelidir) görüntülenir.
  • *İnjeksiyon gecikmesi 8 sn önerilir.
  • *Portal ven akımının varlığı konfirme edilmelidir.


4F glide sim 1 kateter hidroflik tel ile arkus-inen aort kısmına gelince teli çekip kendi şeklini aldıktan sonra geri çekip selektif runlar alınır.
*4F glide sim 1 (simon=sidewinder) kateter ile ÇT(5 ml/sn hızda/15 ml kontrast ve basınç 350) ve SMA (5ml/sn hızla/15ml dozda /350) runları alınır. portal ven fazı beklenir ve portal venin açık olup olmadığı tespit edilir.
*4F glide sim 1 ile ÇT den hepatik artere oturulmaya çalışılır. ortak hepatik arterden run alınır (5/10 /350)
* Mikrokateter (progreat , ekxcelcior) kendi mikro gaydı ile yüklenip sim 1 kateterin içinden gönderilir.
*Mikro kateterler 2 cclik enjektörler ile yıkanır, 2 cclik enjektörler kontras verilir.
*Mikrotel ilerde mikro kateter geride olacak şekilde kitleyi sulayan damarlara süper selektif olarak girilir ve run (3/6/300 veya 4/4 /400 ) lar alınır.
*Bu damardan skopi eşlğinde kontras verilerek kateterin sabit olup olmadığı ve reflü ye neden olup olmadığı tesbit edilir.
*1 cc aritmal 2cc lik enjektöre çekilerek üzerine 2cc ye tamamamlanacak şekilde heparinsiz SF çekilir ve mikro kateterden muhtemel post embolizasyon sendromunun daha hafif atlatılabilmesi için çok yavaş verilir.
*İlaç la yüklenmiş embolik partikül (dc -bead gibi ) miktar kontrastla karıştırılarak (20cc lik 2 enjektör 3lü musluk vastasıyla karıştırılır) 2cc lik enjektör ile skopi eşliğinde büyük büyütmeye alınarak reflü olmayacak şekilde çok yavaş verilir.
*Skopik izlemde akımın yavaşladğı hatta reflü olmaya başladığı görülünce ilaç verilmesi kesilir. Mikro kateterden 3/6/ 300-400 run alınır. burada patolojikdamarlanmanın görülmediği ve buraya giden dmarların küntleştiği hatta dolmadığı görülünce işlem bitirilir.



-SELEKTİF ANJİOGRAFİ-

*20 ml kontrast madde ,4 ml/sn ,2 sn injeksiyon gecikmesi, 2 frame/ sn arteriyel ve parankimal faz .

*Tümör damarlarının özellikleri:
  • Besleyen damar ve tümör damarları tortüyos,
  • Anormal dallanan,
  • Vasküler göller,
  • Arterioportal ya da ateriyo venöz şant
  • Loklize parankimal blush şeklinde izlenir.
*Koaksiyel micro kateter el enjeksiyonu ile 2-3 ml ya da pompa ile 6ml , 3 ml/sn ,maxsimum 700 psi presure.

*Lipiodol tekniği:
  • *sitotoksik ilaç ve lipiodol 3lü musluk vastasıyla enjektörler aracılığıyla karıştırılır.
  • * micro kateterden infüze edilir.
  • *taki akım yavaşlayınca ve geri reflü oluncaya kadar devam eder.

*drug -eluting beads tekniği:

  • *dcbead (İLAÇ YÜKLENEBİLEN SFERİK PARTİKÜL 300/500 ) doxsorubicin ile işlemden bir kaç saat önce yüklenir.
  • 1 cc aritmal 2cc lik enjektöre çekilerek üzerine 2cc ye tamamamlanacak şekilde heparinsiz SF çekilir ve mikro kateterden muhtemel post embolizasyon sendromunun daha hafif atlatılabilmesi için çok yavaş verilir.
  • Bu karışım (dcbead-doxsorubicin) tek duvar iğne ile 20 cc lik enjektöre çekilir ve ardından yaklaşık 10cc kontrast çekip yaklaşık 15-20ccc lik karışım elde edilir.
  • -ikili musluk vasıtasıyla 20cc lik enjektörlerle iyice karıştırıldıktan sonra bu karışım ilacını mikro kateterden ikilik enjektörle skopi altında kessik kesik yavaş yavaş verilir
  • ***ideal embolizasyonda kontrol run larda tümör damarlarını ve besleyici damarı görmememiz gerekiyor
  • İşlemin sonlandırılması ise verdiğimiz karışımımız mikro kateterin ucundan skopik izlemde giderek yavaşladığı sonra reflü olmaya başladığı ve en sonunda ise kateterden geri geldiği görülünce işlem sonlandırılır post embolizasyon sonrası kontrol runlar alınır( 2 ml/sn hızla /5ml kontrast /300 basınç)
  • *##Tüm bu işlemlerden sonra tümör hala vaskülerizasyon içeriyorsa ve işlemin tekrar edilmesi gerekiyorsa 1 ay aralarla tekraralanması önerilir.
#İŞLEM SONRASI#
  • -Kateterler çıkarılır ve hemostaz sağlanır.
  • -Post embolizasyon sendrozomuna karşı uyanık olunur (İŞLEM SONRASI YAKLAŞIK BİR HAFTA SÜREN, İLK İKİ GÜN DAHA ŞİDDETLİ OLAN VE GİDEREK AZALAN, BULANTI,KUSMA,KARACİĞER ENZİM YÜKSEKLİĞİ GİBİ POST-EMBOLİZASYON SENDROMU BULGULARI GÖRÜLEBİLİR.DESTEK TEDAVİSİ GEREKMEKTEDİR. İŞLEM ETKİNLİĞİNİN ARAŞTIRILMASI İÇİN BİR AY SONRA KONTRASTSIZ VE KONTRASTLI ÜST BATIN BT GEREKMEKTEDİR).
  • -24-48 saat sonra taburcu etmaden önce karaciğer fonksiyonları, PT , renal fonksiyonlara bakılır .
  • -4-6 hafta sonra kontrastlı tomografi önerilir.
  • -Bu kontrol BT tetkikinde ;
  • *tümörün volümü,
  • * tümörün varsa rezüdial canlı kısmı (kontrast tutan) , kontrol edilir.
#İLERLEMİŞ HASTALIK#

  • -Kontrast tutulum miktarında artma ,
  • -Yeni lezyonlar,
  • -Başka organlara metastas,
  • -Portal ven trombozu,


KOMPLİKASYONLAR:


Oluşumu, karaciğer infarktüsü ve multipl intrahepatik anevrizmalardır.

  • Kemoterapötik ajanlar ile ilgili olanlar :akut karaciğer yetmezliği,
  • Karaciğer apsesi,
  • İntrahepatik biloma
-Ekstrahepatik yapılar:
  • Muhtemelen ciddi kolesistit,
  • Dalak enfarktüsü,
  • Gastrointestinal mukoza lezyonları (sağ
  • Gastrik ülser,
    • mide küçük kurvatur boyunca ) ,
  • Pulmoner emboli M
      • iyokard infarktüsü,
  • Tümör rüptürü, ve
  • Varis kanaması.
-İatrojenik diseksiyon, tıkanık, damar perforasyonu kateter ya da kılavuz tele bağlı travmaya ikincil gelişebilir.


#######ANAHTAR NOTLAR######


*TACE intermediate HCC için palyetif prosedürdür.

*Mide ve safra kesesi için nontarget kemoembolizasyondan koru!

****!!!!!!Hastada eğer sol gastrik arterden koken tümör varsa; mideyi korumak için gelfoam dan bistüri ile küçük küçük
ekmek kırıntıları gibi doğrayıp kontrast madde ile karıştırıp mikro kateterden verilip geçici embolizasyon sağlayarak
mide kemoterapödik karışımdan korunmuş olur. Gelfoamın hedef kitleye gitmeyeceğinden emin olunduktan sonra süperselektif olarak verilmesi gerekir. Bilindiği gibi gelfoam geçici embolizasyon sağlar ve işlem sırasında mideyi nekrozdan korur. Kotrastla karışık verdiğimiz gelfoam enjeksiyonu sırasında hedef alanda giderek göllenme tarzında konrast birikimi olur bu da emlizasyonun sağlandığının göstergesidir.

*EĞER KİTLE PORTAL FAZDA BOYANIYORSA ARTERİYAL GİRİŞİM FAYDA SAĞLAMAYACAĞINDAN EMBOLİZASYON YAPILMAMALIDIR .
*Izlem seanslarının 4 - 6 hafta aralıklarla tüm karaciğer tedavi olana kadar sürdürülmelidir.

TEDAVİYE CEVAP:MODİFİYE RECİST KRİTERİ:
TAM CEVAP:Normal kontrastlı incelemede kontrastlanmamın tamamen kaybolması tam yanıttır. lezyon boyutunda küçülme olmasa da.
KISMI CEVAP:CEVAP:Normal kontrastlı incelemede HEDEF LEZYON ÇAPINDA VEYA KONTRAST TUTAN BÖLÜMÜNDE %30 AZALMA OLMASI.

STABİL HASTALIK: Hedef lezyonda kısmı cevap ya da progresyon yok.
PROGRESİV HASTALIK: Hedef lezyonda %20 çap artışı ve yeni ortaya çıkan hastalık



KAYNAKLAR:
1. Radiation Lobectomy: Preliminary Findings of Hepatic Volumetric Response to Lobar Yttrium-90 Radioembolization. Ron C. Gaba ve ark. Ann Surg Oncol (2009) 16:1587–1596
2.Transcatheter embolisation and theraphy. Caasal Ray. 2010.
3.Randomized controlled trial of transarterial lipiodol chemoembolization for unresectable hepatocellular carcinoma
Chung-Mau Lo ve ark.Hepatology. Volume 35, Issue 5, pages 1164–1171, May 2002.
4.3.T. J. Vogl · T. K. Helmberger · M. G. Mack M. F. Reiser (Eds.).K. Helmberger · M. G. Mack M. F. Reiser (Eds.).Percutaneous Tumor Ablation in Medical Radiology.2008.
5Lencioni R, Llovet JM. Modified RECIST (mRECIST) assessment for hepatocellular carcinoma. 2010 Feb;30(1):52-60. Epub 2010 Feb 19.
Devamını Oku

BT ANJİOGRAFİ (CT ANGIOGRAPHY) PROTOKOLLERİ-Hazırlık aşamasında
































































KAROTİS CT ANJİOGRAFİ PROTOKOL

Scan delay (sec): Gecikme zamanı
1. 15 sn yaklaşık gecikme süresi (sec empirical delay)
2. Bolus tracking: ROI aortik arka yerşeştirilmeli ve eşik değer (threshold set) 70 HU seçilmelidir.

3D teknikleri:
-VRT/MIP: standarttır.
-koronal ve sagital MIP: 0.7-1.0 mm RI (rekontrüksiyon intervali) %50 sectional overlapping ile elde olunmalıdır.

Recon direction: Coronal

Topogram: Lateral

IV contrast miktarı (volume):
-100 cc 350 ve 320 lik

Injection rate (injeksiyon hızı)
-4cc/sec:sn
-Kübital venden otomatik enjektörle verilmelidir.





İNTRAKRANİAL ARTERLERE YÖNELİK CT ANJİO PROTOKOLÜ

Serebral arterlerin iyi bir incelemesi için kesitler ince (section thickness: 0.6-1.25 mm ) seçilmelidir. Kesitler örtüştürülerek (overlapping) ve RI ni 0.4 ile 0.8 arasında seçilerek rekon yapılmalıdır.

Scan delay (sec): Gecikme zamanı
-Standart gecikme zamanı 20 sn dir.
-Bolus tracking kullanışlı değildir.
-Test bolus bireysel incelemede kullanılabilir.

3D teknikleri:
-VRT/MIP: koronal ve transvers MIP.


IV contrast miktarı (volume):
-70 cc 350 ve 320 lik

Injection rate (injeksiyon hızı)
-3.5-4 cc/sec:sn

Topogram: lateral, FOV : sentrum semiovale-kafa tabanı

Pich: 0.5








BEYİN VENÖZ SİNÜS ANJİOGRAFİ

Topogram: Lateral. FOV un kapsama alanı: Kranialde vertekse kaudalde ise kafa
tabanına kadar uzanmalıdır.

Scan delay (sec): Gecikme zamanı
-Standart gecikme zamanı 100 sn dir.
-Bazı otorler standart gecikme olarak, kontrast enjeksiyonu başladıktan sonra 45-50 saniyeyi önermektedir (5).

Kranial arter ve venöz sinüs incelemesinde kesitler kaudokranial yönde alınmalıdır.

IV contrast miktarı (volume):
-70 cc 350 ve 320 lik





AORTA CT ANJİOGRAFİ PROTOKOL

Anevrizma, istmus stenozu, muhtemel diseksiyon durumlarında endikedir.

Scan delay (sec): Gecikme zamanı
-Standart gecikme zamanı 20-30 sn dir.
-Bolus tracking mutlaka kullanılmalıdır.

ROI: Desenden aorta, treshold 100 HU.


3D teknikleri:
-VRT/MIP: koronal ve sagital.


IV contrast miktarı (volume):
-100-120 cc 350 ve 320 lik

Injection rate (injeksiyon hızı)
-4 cc/sec:sn: mümkünse sol antekübital venden verilmelidir.

Topogram: anterioposterior , FOV : Supraklavikular-simfizis pubis kaudali

İmajlar kraniokaudal elde olunmalıdır.



KORONER ARTERLER:

Altmışdört ve daha fazla dedektör içeren CT cihazlarında çekim sırasında kalp
hızı önemli değildir. 64 dedektorden az olan cihazlarda kalp atımı 70 in üzerinde ise klinik kontrendikasyon yoksa beta blocker ile premedikasyon yapılmalıdır(1).

EKG tetikleme kullanılmalıdır.

3D teknikleri: Oblig MIP sol ana koranal artere ve onun ana dalı olan LAD ye paralel yapılmalıdır. yanısıra RIVA ve RCA ya paralel MIP imajlar da elde olunmaldır.
VRT, MPR

Scan delay (sec):
-Bolus tracking
-ROI: asendan aortaya konmalıdır.

-Test bolus+6 sn gecikme zamanı (2)

IV contrast miktarı (volume):
-80 cc 350 ve 320 lik (2)

Injection rate (injeksiyon hızı)
-4 cc/sec:sn

Topogram: Anterioposterior.
FOV: kranialde trakea bifurkasyonundan başlayıp kaudalde ise diafragma düzeyini kapsamalıdır.




KORONER ARTER KALSİYUM SKORLAMA

Koroner anjioyla karşılaştırldığında kesitler biraz daha kalın elde olunur.

Kontrast madde gerekmez.



PULMONER VASKÜLER (PULMONER EMBOLİ) PROTOKOL CTA:
Aşağıdaki başlığı tıklayınız.

PULMONER TROMBOEMBOLİ






ABDOMİNAL DAMARLAR CTA (MEZENTER DAMARLAR)-İSKEMİK BARSAK


Yandaki tabloda gösterilen parametreler hem erteriyel hem de venöz inceleme için geçerlidir.
Vasküler patolojiler daha çok damarların orjin düzeyinde yer almaktadır.

Renal arterler ise ince kesit ve RI 0.6 ile elde incelenmelidir.

3D teknikleri: MIP, VRT ve MPR. Aksiyel imajlar özellikle incelenmelidir.

Scan delay (sec):Gecikme zamanı
-Bolus tracking
-ROI: sol atrium düzeyinde desendan aortaya konmalıdır.
-yaklaşık gecikme zamanı: arterial faz için 25 saniye , venous faz için 50 saniye

IV contrast miktarı (volume):
-120 cc 350 lik (2)

Oral kontrast madde: 1000 cc su içirilmelidir.

Injection rate (injeksiyon hızı)
-4 cc/sec:sn

Topogram: Anterioposterior.
FOV: kranialde kalbin atrioventriküler duzeyden başlayıp kaudalde simfizis pubisin alt kenarı düzeyine kadar. transvers planda ise
satralde karnın 2/3 ünü kapsamalıdır.



RENAL BT ANJİOGRAFİ

Endikasyonlar:

1. Renal arter darlığı
2. " " anevrizması
3. " " diseksiyonu
4. Renal transplantasyon öncesi donör anatomosinin
değerlendirilmesi ve sonrası komplikasyonların değerlendirilmesi
5. Renal tömorlerde vasküler invazyon
6. Üreteropelvik bileşke obstrüksiyonlarında vasküler anatomi
7.Akut vasküler olaylarda acil değerlendirme.

Avantajları:
1.Aterosklerotik kalsifikasyonları değerlendirme
2. Küçük aksesuar arterleri değerlendirme
3. Minimal değişikliklerin olduğu FMD yi değerlendirme

Limitasyonlar:

1. Azalmış böbrek fonksiyonları
2. Ciddi alerji öyksü
3. Akım bilgilerinin değrlendirilememesi.

Teknik:


CT anjio protokol (Renal arter stenozu):

FOV: Böbreğin üstinden başlayıp common iliac arteries bifurkasyonuna kadar.

oral kontrast: - 750 cc su oral yoldan

IV kontrast: -120 cc of nonionic contrast IV , 3 cc/second

Bolus tracking
-ROI: sol atrium düzeyinde desendan aortaya konmalıdır.
-Treshold :100HU

Arterial phase delay : 25 seconds

Venous phase delay: 50 seconds

Detector collimation :64X0.6 mm

Slice collimation: 0.6 mm

Table feed 6 mm/rotation
Reconstructed slice width 1 mm for arterial phase and 1 mm for the venous phase



1.Kontrast öncesi inceleme: Akut kanama, taş, diseksiyon, kitle şüphesi

2.İnceleme bölgesi:

a.En az anatomik inceleme alanı: Çölyak trunkustan iliak bifurkasyona kadar olmalıdır.
b. Tranplante böbrek arterlerinin incelenmesinde
ise pelvise kadar yapılmalıdır.

3. Scan delay (sec):
1-Bolus tracking
1a-ROI: sol atrium düzeyinde desendan aortaya konmalıdır.

2-Ampirik gecikme
2a: arteriyel faz: 20 sn.
2b: nefrografik faz: 80 sn.
2c: gec faz: 5.dk(enfark?, tümör?, kist?renal venler, üreter lerin doluşu seyri,renal travma:ektravazasyon).

4. IV contrast miktarı (volume):
-100 cc 350 ve 320 lik (2)

5. Injection rate (injeksiyon hızı)
-4 cc/sec:sn: onrasında 40 ml SF puşe edilmelidir.

6. Posprocessing:

a: Aksiyel imajlar esastır.

b: İnce kesit MIP:
-Vasküler anatominin değerlendirilmesinde kullanılır.
-Farklı projeksiyon açıları sağ oblik sol oblik gibi renal arterlerin seyri iyi değerlendirilir.
-Ciddi kalsifikayonda stenoz optimal değerlendirilemez.

c: MPR (multiplanar reformasyon):
Artelyel lümenin genişliğinin değerlendirilmesi,egzantrik kontzantrik darlıkların
değerlendirilmesinde ve derecelendirilmesinde önemlidir.

d: SSD (shaded surface display): sınırlıdır.

e:VR (volüm rendering):
-Kompleks arteryel ve venöz anatominin değerlendirilmesinde
önemlidir.
-Sınırlılıkları:
1. kalsifiksyonları damar duvarından ayıramaz.
2. Kalsifikasyonlar VR de yanlış negatif sonuca neden olur.
3. Darlığın derecelendirilmesinde kullanılmaz.

***Kaynak imajlar ve MPR esas alınmalıdır.





İLİOFEMORAL DAMARLAR CTA

Not: Bu konu ile ilgili daha geniş bilgiyi kardiovasküler segmesi ile ile ilişkili olan alt ektremite BT anjiografi konu başlıklı yazıyı okuyabilirsiniz.

3D teknikleri:
MIP, VRT. Aksiyel imajlar özellikle incelenmelidir


Scan delay (sec):Gecikme zamanı
-
Bolus tracking
-ROI: abdominal aorta desendan aortaya konmalıdır.Eşik değer 100 HU


IV contrast miktarı (volume):

-120 cc 350 lik

Injection rate (injeksiyon hızı)
-4 cc/sec:sn

Topogram: Anterioposterior.
FOV: kranialde renal arterler duzeyden başlayıp kaudalde ayaklara kadar.





ÜST EKTREMİTE CT ANJİOGRAFİ (UPPER EXTREMITY ANJIOGRAPY)-Hazırlık aşamasında

Kontrast madde: kontralateral antekübital venden 20 y a da 18g iğne verilir.

Kontrast madde miktarı : 60-80 cc ardından 30 cc serum fizyolojik

İnjeksiyon hızı: 4 ml/sn

Standart gecikme:

  • Üst ektremite : 25 sn arteriyel faz.
  • Toraks arteriyel 30. sn
  • Abdomen ve pelvis arteriel 70.sn : kontrast madde miktarı 100-120 cc





Jugular ven thrombozu




ALT EKTREMİTE MDCT VENOGRAFİ



KAYNAKALR:
1. CT Teaching Manual. Third edition. Thieme yayınları 2007. Matthias Hofer.
2. www.ctisus.com
3. www.insideinspace.com
4.30. Ulusal radyoloji kongresi kurs kitabı. 2009.
5.www.radiologyassistant.nl
6.Unusual Causes of Varicose Veins in the Lower Extremities: CT. Venographic and Doppler US Findings. Seung Chai Jung, MD, et al. radiographics.2009.
7.Prevalence of Traumatic Dural Venous Sinus Thrombosis in High-Risk Acute Blunt Head Trauma Patients Evaluated with Multidetector CT Venography.Josser E. Delgado Almandoz ve ark. Radiology May 2010 255:570-577
Devamını Oku